Volume 40 • Nummer 1 • 2024 • Noordzee

De klimaatverandering dwingt ons onze relatie met de zee te herzien. Ze vormt in onze Lage Landen zowel een bedreiging als een potentiële plek voor mitigerende actie. Het is verleidelijk om gekende logica’s van op het land te exporteren naar de zee, maar zijn ze daar wel even toepasbaar? In het komende nummer gaan we dieper in op de eigenaardigheden van de Noordzee en hoe dit sociaalruimtelijke processen mee vorm geeft, van kustbescherming tot offshore energie. De toenemende onzekerheid vormt daarbij een grote uitdaging. Op welke manieren kunnen hedendaagse planningsprocessen met dit wegvallen van voorspelbaarheid en controle omgaan? Duik met AGORA 24-1 mee de Noordzee in en lees het in onze bijdragen!

Redactioneel
Te land, ter zee en in de lucht
Lees verder
Thema
De (on)tembare Noordzee

Doorheen de eeuwen hebben we een gelaagde relatie opgebouwd met de zee. Terwijl haar onstuimigheid ontzag inboezemt, biedt ze ook volop kansen. De klimaatverandering dwingt ons echter onze relatie met de zee te herzien. In dit AGORA nummer belichten we een aantal sociaalruimtelijke processen die daarmee gepaard gaan.

Lees verder
Tweede kustlijn voor Nederland?

“Wanneer bij eb het strand woest is als een woestijn, en natte westenwinden gieren van venijn, dan vecht mijn land, mijn vlakke land.” Deze onvergetelijke tekst van Jacques Brel staat kustbewoners in Nederland en Vlaanderen in het geheugen gegrift als zij zich afvragen wat de beste verdediging is tegen de onafwendbare stijging van de Noordzeespiegel.

Lees verder
Kansrijke kustbescherming

De beslissingen van vandaag hebben impact op de ruimte van morgen. Dat is bij Kustvisie, de Vlaamse langetermijnvisie om de zeespiegelstijging op te vangen, niet anders. Bouwen aan kansrijke kustbescherming is bouwen aan ‘collectieve intelligentie’. Het versterken van het collectieve vermogen tot handelen is daarin de cruciale stap naar een veerkrachtige toekomst.

Lees verder
Zeeuwse kust zoekt balans

Toerisme en de Zeeuwse Noordzeekust zijn onlosmakelijk verbonden. Jaarlijks worden miljoenen vakanties en dagjes uit in Zeeland doorgebracht. Dit heeft veel impact op de Zeeuwse leefomgeving en samenleving, zowel positief als negatief. Hoe kan toerisme aan de kust in balans worden gebracht?

Lees verder
Voor wie waait de zeewind?

Offshore windenergie is het enige lichtpuntje in het verder teleurstellende Belgische antwoord op de energie-en klimaat uitdaging. Atypische sociaalruimtelijke relaties waarbij lokale actoren een prominente rol innemen liggen mee aan de grondslag van dit succes. Kunnen zij zich handhaven of worden ze opgeslokt in de maalstroom van de geglobaliseerde energiemarkt?

Lees verder
Mariene ruimtelijke planning

Ondanks de ogenschijnlijke leegte is de Noordzee in werkelijkheid een van drukst gebruikte zeeën ter wereld, met een breed scala aan activiteiten: van scheepvaart, visserij en energie tot militaire oefengebieden, recreatie en toerisme. Mariene ruimtelijke planning helpt structuur aan te brengen in deze wirwar van activiteiten.

Lees verder
Terrein voor politieke geografen

Voor veel omliggende landen is de Noordzee van economisch en cultureel belang, zo ook voor België en Nederland. In dit artikel duiken we eerst in de politieke geografie van de zee om vervolgens met een frisse blik naar het Noordzeebeleid van Nederland en België te kijken.

Lees verder
Varia
Huerta de Valencia: agrarisch theater

Achter de muren van Valencia onthult de ‘Huerta’ meer dan alleen landbouwgrond. Het is een levendig cultureel landschap dat de tand des tijds heeft doorstaan. Ontdek hoe klimaat, economie en politiek samenkomen in dit agrarisch theater, waar de hoofdrol is weggelegd voor duurzaamheid in de transitie van traditie naar levensvatbaarheid.

Lees verder
China’s neoliberale woonhervorming

Vanaf 1978 heeft de Chinese woningmarkt een door de staat geïnitieerde transformatie ondergaan, waarbij een balans wordt gezocht tussen de complexiteit van de markt en de autoritaire gecentraliseerde controle. Hoe verhoudt dit model zich tot het Westerse neoliberalisme?

Lees verder
Recensie
De Denderstreek – sociaal hermeanderend?
Lees verder
Vrije Ruimte
Dat werkt niet in de Global South!
Lees verder
Infographic
De Noordzee als poort naar de wereld
Lees verder