40 jaar (redactie van) AGORA!

Rens Jonker – Hoofdredacteur AGORA

Als je dit leest, heb je het 40-jarig jubileumnummer van AGORA in handen. Was AGORA een persoon, dan was dit hét moment om een kantoorbaan op te zeggen en professioneel pottenbakker te worden, of een motor te kopen en de horizon tegemoet te rijden. Gelukkig gaat het er iets anders aan toe bij de redactie. Als alles goed loopt, hebben we namelijk een doorlopend verjongingsproces. Een redacteur is soms een paar jaar actief bij ons, soms een decennium, of diegene draagt enkele maanden een steentje bij. Vervolgens wordt het stokje samen met de kennis en ervaring weer doorgegeven.

Zelf ben ik in 2019 benaderd met de vraag of ik interesse had om redacteur te worden. Ik heb in een paar maanden een aantal artikelen gereviewed, om vervolgens na mijn afstuderen drie maanden op reis te gaan. Kort na terugkomst ging de fysieke wereld op slot vanwege het welbekende virus. Ondanks de lockdown draaide de sociaal-ruimtelijke wereld gewoon door, de redactievergaderingen van AGORA vonden digitaal plaats. Ik was net begonnen met werken bij een adviesbureau en het redacteurschap leek me een mooie kans om een brede blik te houden. Ook leek het me leuk om – na een bachelor in Nijmegen en master in Brussel – wat meer Vlaamse en Nederlandse geografen te leren kennen. Weer een aantal digitale vergaderingen later werd ik in 2022 door de toenmalige Nederlandse hoofdredacteur, Demi van Weerdenburg, gevraagd of ik interesse had om hoofdredacteur te worden. En zo geschiedde! Eerst nog een tijdje in een duofunctie met Wesley Gruijthuijsen als Vlaamse hoofdredacteur en sinds eind 2024 solo. Mochten er Belgen zijn die dit lezen en graag de internationale balans willen herstellen, laat gerust van je horen!

Als blad met een veertigjarige historie hebben we zo talloze redacteuren zien komen en gaan. Voor ons 35-jarig jubileumnummer is het hele netwerk van auteurs van AGORA-artikelen in kaart gebracht, dat waren er destijds al 1.170 (!). Van redacteurs is zo’n analyse nooit gemaakt, maar hun werk is minstens even relevant. Het zijn onze redacteurs die auteurs benaderen, hen begeleiden bij de totstandkoming van een artikel, de peer review coördineren, het blad vormgeven, en ga zo maar door.

De afgelopen jaren werd de redactie steeds kleiner en was het soms hard werken om het blad overeind te houden. De verantwoordelijkheid van een hoofdredacteur weegt dan soms best zwaar. Het blad bestaat al zo lang, dat het bijna voelt als een stukje sociaal-ruimtelijk erfgoed dat je in goede staat door wilt geven. Een gesprek met andere (oud-)redacteurs, te lezen verderop in dit blad, bood daarbij wat verlichting. Ze zeiden dat de bezetting van de redactie altijd golvend is geweest, oftewel: ook af en toe langs de afgrond scheren is inmiddels traditie. Met de hulp van een aantal enthousiaste redacteurs, bestuursleden en natuurlijk toegewijde lezers en auteurs, lijkt de weg naar boven weer ingezet.

Het zou gemakkelijk zijn om af te sluiten met een ‘op naar de volgende 40 jaar’. Gaan we dat halen, en op welke manier? Onlangs las ik een artikel waarin het geheim van een hoge leeftijd uit de doeken werd gedaan. Een gevarieerd dieet, regelmaat, weinig stress, voldoende lichaamsbeweging en slaap waren slechts enkele factoren. Tel daarbij op een rijk sociaal leven en je blijft zowel fysiek als mentaal lang fit. Oh ja, geluk en goede genen waren ook belangrijk. Nu de redactie weer meer op peil is, gaan we ons best doen jullie weer gevarieerde themanummers voor te schotelen, met iets meer regelmaat. Note to self: bij de volgende redactievergadering naast pepernoten en paaseitjes, ook wat gezonde snacks op tafel zetten. Het sociale aspect zit wel goed en een blik op ons archief schept vertrouwen in de genen. Dan nog duimen voor geluk en we halen de tachtig wel!

Rest mij nog af te sluiten met dezelfde woorden als het eerste redactioneel uit februari 1984, vandaag net zo relevant als toen.

“Al met al kan geconstateerd worden dat Agora een uitstekend medium is voor iedereen, die geïnteresseerd is in ontwikkelingen in de ruimtelijke ordening en aanverwante gebieden.  Wij hopen dat dit voor nóg meer mensen aanleiding is om zich op Agora te abonneren.”